Ik mag mijn Eendje nog een dag houden, dus ik ga ‘in mijn eendje’ naar de Schaapskudde in Borkeld. Ook breng ik een bezoek aan de beroemde Herberg de Pot en doe ik er een Goastokwandeling. (Een wat?! Dat leg ik je later nog uit…) Ik blijf vanavond slapen in B&B Twentekiek.

Je kunt mij 8 dagen lang ‘live’ volgen op Instagram Stories en op Twitter. Ook post ik dagelijks berichten op Facebook.

Ontbijtje bij Bakkerij Nollen

Als eerst haal ik mijn ontbijtje bij Bakkerij Nollen in Goor. Bakkerij Nollen staat in heel Hof van Twente bekend om de heerlijke krentewegge. Ik had hem al geproefd bij de Woeste Wieven en hij is inderdaad erg lekker, maar er zit ook nog een leuk verhaal aan vast: Ze maken naast krentewegge ook Geboortewegge, Abrahamwegge en Sarawegge: Voor de gelijknamige feestelijkheid maken ze een krentewegge van wel een halve meter lang (!) en die versieren ze dan met (bijvoorbeeld) blauwe baby-schoentjes en de naam van de baby.

Schaapskudde de Borkeld

Mijn volgende stop is Schaapskudde de Borkeld op het gelijknamige heideveld iets boven Markelo. De Borkeld is een natuurgebied van 550 hectare groot, dus je kunt hier eindeloos wandelen, fietsen en mountainbiken. De schaapskudde die zorgt voor de begrazing en de mooie heidevelden, wordt beheerd door Jos en vandaag krijgt hij hulp van Aris.

Het is me al opgevallen dat een groot deel in Hof van Twente bestaat uit een Coulissenlandschap. Dit zie je ook in de Achterhoek veel. Volgens Jos is dit ontstaan doordat de boeren vroeger allemaal kleine erfjes hadden. In andere delen van Nederland worden erven doorgaans afgescheiden door slootjes, maar hier kan dat niet. “Dit is het droogste stuk van Nederland.” vertelt Jos, dus slootjes graven had geen zin. In plaats daarvan zette men hun land af met bomen.


Een typisch Coulissenlandschap.

Om aan water te komen, groeven ze putten van wel 15 meter diep, waarbij zo nu en dan iemand om het leven kwam doordat hij een steen op zijn hoofd kreeg. “Het was hier zo onherbergzaam, je kon hier eigenlijk niet leven.” vertelt Jos “Maar mensen hadden geen opleiding en waren ongeletterd. Ze wisten weinig van de buitenwereld, dus bleven ze maar hier.”


Hierboven zie je zo’n put.

Niet iedereen had geld voor een put, alleen rijke mensen hadden er één in hun achtertuin. Verder werd de put gedeeld door de gemeenschap, de Noaber (waar Harry van De Ravenhorst gisteren ook al over vertelde). Behalve de put werd ook de schaapskudde gedeeld door de gemeenschap van zo’n 5 tot 15 boeren. Die kudde was nodig voor het bemesten van het land, waarop ze granen en aardappelen lieten groeien en moestuintjes aanlegden.


Deze schaapskooi is gebouwd in 1969 door Staatsbosbeheer.

Voor het vlees werden de schapen bijna niet gebruikt. “Vlees was bijzaak, het was kostbaar.” vertelt Jos. “Soms aten mensen een bokje of een varken of een kip, maar de maaltijd werd vooral aangevuld met groenten en bessen. Ze hebben hier wel honger geleden, ja.” Bovendien woonden de mensen in een plaggenhuis, dat uit één kamer bestaat. Mensen woonden dus in dezelfde ruimte als hun vee en sliepen in de hooibalen. “Lekker warm.” zegt Jos. Het laatste ‘losse hoes’ zoals dat heet, is pas in de Tweede Wereldoorlog afgebroken. Moet je nagaan hoe kort geleden er in Nederland nog pure armoede was..!

Het Drents heideschaap dat nu op de Borkeld graast, zorgt ervoor dat wij deze mooie heidevelden kunnen bezoeken. Ze eten namelijk de jonge boompjes op, waardoor het een open gebied blijft. “De Borkeld is immaterieel cultuurhistorisch erfgoed. Daar zijn er maar 35 van in Nederland.” zegt Jos trots. “Het gaat hier allemaal nog op de oude manier.”

Tot slot heeft hij nog een mooi verhaal voor ons:

Het zwarte schaap van de familie

Weet jij toevallig waar deze uitspraak vandaan komt? Jos vertelt: “De kudde werd vroeger beheerd door de Scheper, dat is wat we nu de Herder noemen. Terwijl de boeren op het land werkten, werkte de Scheper voor de boeren door voor hun kudde te zorgen. In ruil daarvoor mocht hij alle zwarte schapen die geboren werden zelf houden. Tsja, en af en toe flirtte de Scheper weleens met een boerendochter en daar kwamen dan kindjes van. Dat werd dan het Zwarte Schaap van de familie genoemd.”

Herberg de Pot

Ik blijf nog even in het verleden hangen, want ik ga op bezoek bij Herberg de Pot. Het zit al zeven generaties lang in de familie en is in het begin een café geweest voor mensen die met paard en wagen op doortocht waren. Het huis bestond uit één ruimte, dus de eigenaren moesten wachten totdat de laatste gasten weg waren en sliepen dan in een bedstee die aan het café grensde.


Boven: Het lijkt hier alsof de tijd heeft stilgestaan.
Onder: De linnenkast, een statussymbool die open werd gezet als trouwgasten op bezoek kwamen. Hoe meer linnen in de kast zat, hoe rijker de familie.

Goastokwandeling

Susan en Teunis-Jan laten me het oude café zien, dat nog steeds in gebruik is. Verder verhuren ze zalen, hebben ze een terras en een speeltuin. Ook kun je vanaf hier de Goastokwandeling doen. Het is een route van zes à zeven kilometer door bossen en weilanden. “Als je geluk hebt, dan zie je hier op een avond wel veertien reeën.” zegt Teunis-Jan. Het idee van de Goastokwandeling is, dat je de goastok meeneemt waar mensen vroeger op zondag mee gingen wandelen. Het is een stok van sleedoornhout met een handvat van ganzenpennen en paardenhaar. Het ziet er heel chique uit. Behalve als statussymbool gebruikten mensen de stok ook om vee te drijven of om inbrekers weg te jagen 😉


Op pad met de goastok. Teunis-Jan heeft een borreltje voor onderweg meegenomen die heel toepasselijk “Goastok likeur” heet.

Behalve de goastokwandeling kun je hier vlakbij op de Herikerberg ook mooi wandelen. Ook is er een mountainbike-route door het bos.

Overnachten bij Twentekiek

Vanavond slaap ik in landgoedappartement Twentekiek. Het erf is van de familie Oude Hesselink en ik word welkom geheten door Anita. De drie appartementen die ze nu verhuren was vroeger een woonhuis met een stal eraan. “Mijn vader had 8 broers en zussen. Vroeger sliepen ze met z’n elven.” Ik kan het me niet voorstellen, maar voor vier gasten is het gerenoveerde voorhuis erg ruim. Er zijn twee slaapkamers, een woonkamer, badkamer en een keuken. Het huis is omringd door weilanden en als je geluk hebt, dan kun je vanuit het raam reeën in het veld zien.

Morgen ga ik met Anita en een paar buren van Twentekiek WC-borstelwerpen (hilarisch, ik kan niet wachten!). “Hop” je morgen ook weer met me mee door de Hof? 🙂

Dit blog kwam tot stand dankzij een samenwerking met HofMarketing.

The following two tabs change content below.
Mirre is drone-piloot, videoproducent en reisjournalist. In ieder continent heeft ze wel een paar voetafdrukken staan. Ze doet graag dingen die nieuw en actief zijn. Meer weten? Lees verder over Mirre.

Laatste berichten van Mirre (toon alles)

2 Comments

  1. Wat leuk dat je met een schaapherder op pad bent gegaan. En heb je reeën gezien? Het lijkt me een mooi gebied. Voor mij nog helemaal onbekend. Ik zet ‘m op mijn lijstje!

    • Nee, we hebben daar helaas geen reeën gezien, maar waarschijnlijk zie je ze wel in de ‘gouden uurtjes’! Hier moet je zeker een keer naartoe. Je kunt hier eindeloos wandelen!

Write A Comment